
Phần mềm tính giá thành sản xuất gỗ phải phản ánh được chi phí theo đơn hàng, mẫu sản phẩm và công đoạn. Nếu chỉ chia tổng chi phí cuối tháng cho tổng sản lượng, doanh nghiệp khó biết đơn hàng nào có lãi và nguyên nhân nào làm biên lợi nhuận giảm.
Cấu phần giá thành cần theo dõi
- Gỗ chính theo lô, loài, quy cách và tỷ lệ thu hồi.
- Ván, veneer, phụ kiện, keo, sơn và vật tư bao bì.
- Nhân công trực tiếp theo tổ hoặc công đoạn.
- Chi phí sấy, gia công, hoàn thiện, kiểm hàng và đóng container.
- Chi phí sản xuất chung: điện, khấu hao, bảo trì, quản lý xưởng.
- Phế liệu thu hồi và phần tái sử dụng.
Giá thành kế hoạch và giá thành thực tế
Giá thành kế hoạch dùng BOM, routing, giá mua dự kiến, định mức nhân công và tỷ lệ hao hụt chuẩn. Giá thành thực tế lấy từ xuất kho, thời gian công, sản lượng, phế phẩm và chi phí phát sinh. So sánh hai lớp dữ liệu giúp phát hiện sai định mức, biến động giá, năng suất thấp hoặc chất lượng nguyên liệu không ổn định.
Quy trình tính theo Job Order
- Gắn mã đơn hàng cho lệnh sản xuất và mọi giao dịch vật tư.
- Tập hợp trực tiếp chi phí có thể nhận diện.
- Phân bổ chi phí chung theo tiêu thức hợp lý: giờ máy, giờ công hoặc sản lượng quy đổi.
- Ghi nhận phế liệu và giá trị thu hồi.
- Đối chiếu WIP, bán thành phẩm và thành phẩm cuối kỳ.
- Phân tích chênh lệch so với báo giá ban đầu.
Các lỗi làm sai giá thành
- Xuất kho không bám lệnh.
- Dùng BOM cũ sau khi khách thay đổi thiết kế.
- Không ghi nhận tái gia công và hàng hỏng.
- Phân bổ chi phí chung đồng đều cho sản phẩm rất khác nhau.
- Không khóa dữ liệu kỳ hoặc điều chỉnh không có dấu vết.
Báo cáo quản trị nên có
Lãi gộp theo đơn/khách hàng, chênh lệch vật tư, năng suất công đoạn, chi phí lỗi chất lượng, tỷ lệ thu hồi và giá trị tồn dở dang. Báo cáo cần cho phép truy ngược từ tổng chi phí về chứng từ nguồn.
Vai trò của ERP
ERP liên kết báo giá, BOM, mua hàng, kho, lệnh sản xuất và kế toán. Nhờ đó số liệu giá thành không còn là bảng tính tách rời mà được hình thành từ giao dịch thực tế.
Đọc thêm quản lý BOM ngành gỗ, tỷ lệ thu hồi gỗ và ERP ngành gỗ.
Nguyên Minh Phát hỗ trợ rà soát dữ liệu, tiêu thức phân bổ và mô hình giá thành phù hợp từng nhà máy. Liên hệ 0935 336 246 – Mr Hải hoặc info@nguyenminhphat.com.vn.